Tiwaz (ᛏ): betekenis van de rune

Tiwaz is de gereconstrueerde Oergermaanse naam van de god die in het Oudnoors Tyr heet. Je ziet ook de spellingen Teiwaz en Tyr. De rune staat voor de klank t en heeft de vorm van een pijl die omhoog wijst. Net als de andere runennamen is deze naam gereconstrueerd uit de latere runengedichten.

Tiwaz is de eerste rune van de derde ætt, de groep van acht tekens die naar Tyr is genoemd. Het oudere futhark was in de eerste plaats een schrift, in gebruik vanaf ongeveer de 2e eeuw na Christus. In de Noorse mythologie, opgeschreven door Snorri Sturluson in de 13e eeuw, verliest Tyr zijn hand bij het binden van de wolf Fenrir. Hij nam dat verlies voor lief om de andere goden te beschermen.

Het Oudengelse runengedicht beschrijft tir als een leidster die trouw houdt en in de nacht op koers blijft zonder te falen. Uit dat beeld van een vast baken en uit het verhaal van Tyr komt de moderne duiding: betrouwbaarheid, rechtvaardigheid en de bereidheid iets op te geven voor wat juist is.

Rechtop vraagt Tiwaz in de moderne runenpraktijk dat je je laat leiden door wat je eerlijk en juist vindt, ook als een andere weg makkelijker is. Denk aan het gesprek met een collega die steeds deadlines laat schieten, of aan de afspraak met een vriend die je liever zou verzetten. Tiwaz wijst op de keuze waar je later achter kunt staan.

Het beeld van de leidster uit het runengedicht draait om richting houden. Je hoeft niet alles tegelijk te weten, zolang je weet waar je naartoe wilt. De rune past bij momenten waarop je stelling moet nemen, voor jezelf of voor iemand anders.

Het verhaal van Tyr voegt er iets aan toe: koers houden kan iets kosten. Soms geef je comfort, tijd of goedkeuring op om trouw te blijven aan je woord. Tiwaz belooft niet dat dat altijd beloond wordt, wel dat je er zelf mee in het reine blijft.

Omgekeerd, of merkstave, wijst de pijl naar beneden. In de moderne runenpraktijk staat Tiwaz dan voor een kompas dat even niet werkt: je twijfelt aan je richting, of je merkt dat je toegeeft op punten waar je eigenlijk vast wilt staan. Het kan ook gaan om een strijd die je voert zonder dat je nog weet waarvoor, zodat je veel inzet levert met weinig resultaat.

Een andere kant is oneerlijkheid, bij jezelf of in je omgeving. Een regel die met twee maten wordt gemeten, een belofte die stilletjes verwatert. De omgekeerde Tiwaz is geen oordeel, maar een signaal om stil te staan. Vraag je af welke strijd echt de jouwe is, en welke je kunt laten rusten. Soms is een stap terug de manier om je koers terug te vinden.

In de liefde staat Tiwaz voor trouw en eerlijkheid. De rune vraagt of je in je relatie doet wat je zegt, en of je uitspreekt wat je nodig hebt in plaats van het in te slikken. Dat kan betekenen dat je een gesprek aangaat dat je al een tijd voor je uit schuift, over verwachtingen, de verdeling van taken of de richting die jullie samen op willen.

Ben je single, dan wijst Tiwaz op helderheid over wat je zoekt. Je hoeft je niet aan te passen om een klik te forceren. Ook hier geldt het beeld van de leidster: weet wat je waarden zijn en laat die je keuzes sturen.

Omgekeerd kan de rune wijzen op een relatie waarin je te veel opgeeft, of waarin afspraken uit balans zijn geraakt. Kijk dan eerst naar je eigen grenzen, niet naar wat de ander zou moeten doen.

Bij werk en studie gaat Tiwaz over integriteit en volharding. De rune past bij een situatie waarin je een standpunt moet innemen: een project dat je wilt verdedigen, een fout die je eerlijk wilt melden, een collega die je wilt steunen terwijl dat niet populair is. Wie koers houdt, wordt vaak als betrouwbaar gezien.

Voor studie kan Tiwaz betekenen dat je een duidelijk doel kiest en daar consequent aan werkt, in plaats van je door elke afleiding te laten meevoeren.

Bij keuzes over geld vraagt de rune vooral of een beslissing past bij wat je belangrijk vindt. Over rendement of timing zegt ze niets. Omgekeerd kan Tiwaz erop wijzen dat je je uitput in een conflict of in een baan die niet meer bij je past. Neem dan de tijd om je richting opnieuw te bepalen.

Het advies van Tiwaz is om je eigen leidster te benoemen. Welke waarde wil je op dit moment niet loslaten, ook als het ongemakkelijk wordt? Schrijf die in één zin op. Kijk daarna naar één concrete situatie waarin je die waarde kunt toepassen: een afspraak nakomen, een eerlijk antwoord geven, een grens aangeven.

Vraag jezelf ook af wat het je mag kosten. Tyr gaf in het verhaal iets op om zijn woord gestand te doen, maar niet elke strijd is zo'n offer waard. De vraag die Tiwaz achterlaat: waar sta jij voor, en handel je daar ook naar?