Hexagram 39: De Hindernis

Het oordeel zegt dat het zuidwesten gunstig is en het noordoosten niet. In de oude Chinese voorstelling is het zuidwesten de open vlakte, het noordoosten het gebergte. Vertaald naar jouw situatie: zoek het terrein waar je nog kunt bewegen en vermijd de route die alleen maar steiler wordt. Dat is geen vlucht. Het is het verschil tussen koppig tegen een muur blijven duwen en de deur zoeken die wel open kan.

Verder is het nuttig de grote man te zien. Dat betekent dat je in deze fase iemand opzoekt met meer overzicht of ervaring dan jij nu hebt: een mentor, een collega die dit eerder meemaakte, een vriend die van een afstand kijkt. Een hindernis is zelden iets wat je in je eentje goed beoordeelt, juist omdat je er met je neus bovenop staat.

Tot slot vraagt het oordeel om standvastigheid, en daar zit de spanning. Je mag niet doorrammen, maar je mag ook niet opgeven. Standvastig zijn betekent hier dat je het doel vasthoudt terwijl je de weg ernaartoe loslaat. Gebruik de stilstand om te kijken wat de hindernis over jouzelf zegt: welke gewoonte, aanname of haast je hier telkens laat vastlopen.

Onder staat Berg, het trigram van stilstaan en rusten; boven staat Water, het trigram van gevaar en diepte. Samen tonen ze iemand die halt houdt voor een diep water: de berg is de vaste grond waarop je stilstaat, het water is het gevaar dat je voor je ziet. Je kunt ook denken aan water boven op een berg, dat zich ophoopt omdat het nergens heen kan stromen. Zo of zo: de beweging is gestremd en het gevaar is zichtbaar.

De houding die hieruit volgt is niet die van de klimmer die zijn tanden op elkaar zet. Berg leert je stil te staan voor het gevaar in plaats van erin te lopen. Als de buitenwereld even niet bewogen kan worden, keer je de blik naar binnen en werk je aan wat je wel kunt veranderen: je reactie, je geduld, de helderheid van je oordeel.

Een lijn telt alleen mee als hij verandert: een 6 of een 9 in je worp. De lijnen tellen van onder naar boven.

In de liefde wijst De Hindernis op een relatie of een verlangen dat ergens op vastloopt: een gesprek dat telkens dezelfde kant opgaat, een afstand die je niet weggepraat krijgt, of iemand die je wel wilt bereiken maar niet kunt. De verleiding is om harder te duwen, meer uit te leggen, vaker te appen. Het hexagram raadt het tegendeel aan. Neem afstand van de confrontatie en kijk wat jouw eigen aandeel is in het patroon. Een gesprek met iemand buiten de relatie die jullie beiden kent, kan verhelderend werken. Als je alleen bent en de zoektocht moeizaam gaat, is dit geen oordeel over jou maar een aanwijzing om je aanpak te herzien in plaats van je inzet te verdubbelen.

Op het werk en in je studie beschrijft dit hexagram het project dat niet vordert, de sollicitatie die nergens toe leidt, de scriptie die vastzit op hetzelfde hoofdstuk. Je eerste neiging is waarschijnlijk om langer door te werken. Het oordeel zegt: zoek het zuidwesten, de begaanbare route. Misschien is er een ander deel van het werk waar je nu wel vooruitgang kunt boeken, of een collega die het vastgelopen stuk met frisse ogen kan bekijken. Vraag die hulp, ook als het voelt als toegeven. Gebruik de pauze om je plan te herzien: klopt de opzet nog, of houd je uit gewoonte vast aan een aanpak? Standvastig zijn is hier aan het doel blijven werken, niet aan de methode.

Bij een ja-of-nee-vraag geeft de I Ching zelden een eenvoudig antwoord, en De Hindernis al helemaal niet. Het hexagram zegt vooral: niet nu, en niet langs deze weg. Dat is iets anders dan nee. Als je vraagt of je iets moet doorzetten, is het antwoord dat recht vooruit vastloopt en dat je beter een omweg of een pauze kunt kiezen. Als je vraagt of je moet opgeven, is het antwoord dat het doel kan blijven staan maar de route niet. Bespreek de beslissing eerst met iemand die van buitenaf kijkt. Uiteindelijk vraagt dit hexagram je om de vraag anders te stellen: niet of je doorgaat, maar hoe.