Hexagram 5: Het Wachten

Het oordeel bij Het Wachten draait om vertrouwen dat standhoudt. Wie oprecht is en zijn doel helder voor ogen houdt, komt uiteindelijk goed terecht; volharden in die houding brengt geluk, en het grote water oversteken, dus een forse stap zetten, wordt mogelijk zodra het moment daar is. De nadruk ligt op de volgorde: eerst wachten met vertrouwen, dan oversteken. Niet andersom.

Wat het van je vraagt is lastiger dan het klinkt. Je hebt kracht en wilt vooruit, maar er ligt een hindernis die je niet met een krachtsinspanning oplost: een antwoord dat uitblijft, een besluit dat bij een ander ligt, een periode die eerst om moet zijn. Het gevaar is dat je uit ongeduld toch gaat duwen en daarmee precies de problemen oproept die je wilde vermijden. Het andere gevaar is dat je het wachten laat verzuren tot moedeloosheid of wrok.

Het Wachten vraagt dat je de tussentijd goed doorkomt. Je blijft je gewone dingen doen, je zorgt voor jezelf en je houdt de blik op wat je wilt, zonder er elke dag aan te trekken. Zodra de hindernis wijkt, heb je de kracht nog om de stap te zetten. Wie in het wachten zichzelf uitput, heeft op het beslissende moment niets meer over.

Het beeld van hexagram 5 is water boven de hemel: wolken die opstijgen maar nog geen regen geven. Het ondertrigram Hemel is sterk en scheppend en wil omhoog, het boventrigram Water staat voor het gevaar en het onpeilbare dat daarboven hangt. De kracht van beneden stuit op iets wat ze niet kan doorbreken; de regen valt pas als de wolken er klaar voor zijn, en geen inspanning van beneden versnelt dat.

De houding die hieruit volgt is opvallend huiselijk. De wijze eet en drinkt, rust en houdt het gemoed licht. Dat is geen onverschilligheid maar zelfzorg met een doel: wie zich in de wachttijd verwaarloost of opvreet, staat zwak als het zover is. Je kunt de omstandigheden niet dwingen, maar je kunt wel zorgen dat jij er goed bij staat wanneer ze veranderen.

Een lijn telt alleen mee als hij verandert: een 6 of een 9 in je worp. De lijnen tellen van onder naar boven.

In de liefde beschrijft Het Wachten een periode waarin iets nog niet rijp is. Je bent misschien verliefd op iemand die er nog niet aan toe is, of je wacht in een bestaande relatie op een gesprek, een beslissing of een verandering die bij de ander ligt. Aandringen werkt hier averechts: het maakt de ander voorzichtiger en jou gespannener.

Wat wel helpt is dat je ondertussen je eigen leven blijft leiden. Zie vrienden, doe je werk, wees prettig gezelschap in plaats van iemand die alleen nog op een antwoord wacht. Als het moment komt om iets uit te spreken of een stap te zetten, merk je dat zelf. Tot die tijd is vertrouwen, in jezelf en in wat je met de ander hebt, de belangrijkste houding.

Op het werk en in je studie wijst hexagram 5 op een plan dat klaar is maar nog niet kan beginnen. Je wacht op goedkeuring, op een uitslag, op een collega die eerst zijn deel moet afmaken, of op een markt die er nog niet rijp voor is. De verleiding is om alvast te beginnen of om druk te zetten op wie het ophoudt. Beide roepen weerstand op.

Gebruik de tussentijd nuttig zonder jezelf gek te maken. Werk je voorbereiding bij, scherp je onderbouwing aan, leer wat je straks nodig hebt. Zorg ook dat je niet opbrandt op iets wat nog niet loopt: een project dat vastzit, verdient geen overuren. Als de weg vrijkomt, moet je uitgerust en helder zijn om de kans te pakken.

Bij een ja-of-nee-vraag geeft de I Ching zelden een kaal ja of nee, en bij Het Wachten al helemaal niet. Het antwoord is eerder: nog niet. Niet omdat je plan slecht is, maar omdat de omstandigheden er nog niet naar zijn. Een beslissing die je nu doordrukt, loopt vast op de hindernis die het boventrigram Water aangeeft.

Dat betekent niet dat je het idee moet opgeven. Houd het vast, blijf erin geloven en kijk wat er moet veranderen voordat de weg vrij is. Vraag je af of je iets kunt doen om dat moment dichterbij te brengen, of dat je het moet uitzitten. Vaak is het antwoord op die vraag duidelijker dan het antwoord op de oorspronkelijke.