Wil jij leren om werkelijk tevreden te zijn in het hier en nu?
Wat is Santosha?
Santosha, een term uit het Sanskriet, betekent letterlijk 'innerlijke tevredenheid' en komt voort uit de yogafilosofie. Het verwijst naar de staat van zijn waarin jij voldoening en acceptatie vindt in het huidige moment, ongeacht de omstandigheden waarin je je bevindt. Dit concept leert je dat waar geluk vandaan komt niet altijd in externe zaken ligt, maar in jouw vermogen om te waarderen wat er nu is.
De spirituele betekenis van Santosha
Santosha is niet alleen een mentale staat, maar ook een manier van leven. Het helpt je om innerlijke rust en gemoedsrust te cultiveren door middel van acceptatie en dankbaarheid. Vaak zijn we geneigd onszelf te verliezen in ons verlangen naar meer: meer successen, meer geluk, meer vervulling. Santosha leert je dat de sleutel tot tevredenheid ligt in leren te leven vanuit wat er is, en dat dit jou kan bevrijden van de constante drang naar meer.
Praktische toepassingen van Santosha
Om Santosha in jouw leven toe te passen, begin je met een paar simpele stappen:
- Reflecteer dagelijks: Neem tijd voor jezelf om stil te staan bij de momenten waarop je tevreden bent. Dit kan meditatie zijn of simpelweg een moment van bezinning.
- Oefen dankbaarheid: Houd een dankbaarheidsdagboek bij. Schrijf dagelijks drie dingen op waarvan je dankbaar bent.
- Accepteer wat is: Probeer situaties te omarmen zoals ze zijn, zonder te oordelen. Dit kan je helpen om meer aanwezig te zijn en te genieten van het leven.
- Loslaten van verwachtingen: Wees voorbereid op verandering en het idee dat dingen niet altijd gaan zoals gepland. Dit kan je helpen om meer open te staan voor het onbekende.
Door Santosha toe te passen in jouw leven leer je niet alleen om tevreden te zijn met wat je hebt, maar ook om vreugde en vervulling te ervaren in alledaagse momenten.
Waaraan herken je Santosha?
In de rij bij de kassa, in de file, of op een regenachtige zondagmiddag zonder plannen: daar merk je het duidelijkst. Je herkent santosha aan de afwezigheid van die lichte onrust die normaal opkomt zodra er niets te halen valt. Je pakt je telefoon niet automatisch, je zoekt geen afleiding, je hoeft het moment niet interessanter te maken dan het is. Andere signalen: je ziet de nieuwe auto van de buurman en voelt geen steek. Je maaltijd is eenvoudig en je eet hem zonder te denken aan wat je liever had gehad. Een plan valt in duigen en je merkt dat je binnen een paar minuten al bezig bent met wat nu wel kan. Ook lichamelijk is het merkbaar: je schouders zakken, je ademhaling wordt rustiger, je zit stil zonder te wiebelen. Volgens de yogafilosofie is dat tevredenheid als grondtoon, niet als uitzondering.
Hoe werk je met Santosha?
Dankbaarheid opschrijven is één ingang, maar santosha oefen je vooral op de momenten waarop je iets níet doet. Kies één dag per week een klein terrein waarop je niets toevoegt: geen extra kop koffie, geen tweede scherm, geen nieuwe aankoop. Merk op welke onrust er ontstaat en blijf daar tien minuten bij zitten zonder hem weg te nemen. Een tweede oefening: noteer een week lang elke keer dat je 'als ... dan ben ik tevreden' denkt. Je ziet snel een patroon. Verander de zin daarna bewust in 'nu is het zo'. In yogahouding werkt hetzelfde: neem een asana in die je niet perfect kunt en blijf er drie ademhalingen in zonder te corrigeren. Sluit de dag af met één zin over wat genoeg was, niet over wat goed ging. Onderscheid daarbij steeds tussen situaties die je wél kunt veranderen en situaties die je alleen kunt dragen.
Wat wordt er vaak verkeerd begrepen aan Santosha?
Tevredenheid maakt je lui en ambitieloos, hoor je vaak. In de yogafilosofie wordt dat juist anders gezien: santosha gaat over je verhouding tot het resultaat, niet over het opgeven van inspanning. Je mag hard werken, doelen stellen en verbetering nastreven; het verschil is dat je eigenwaarde niet meer gegijzeld wordt door de uitkomst. Een tweede misverstand is dat santosha betekent dat je alles goedkeurt. Onrecht accepteren of in een schadelijke situatie blijven zitten heeft er niets mee te maken; acceptatie slaat op de feiten van dit moment, niet op je keuze voor morgen. Ten derde denken mensen dat het een gevoel is dat je moet opwekken. Dat leidt tot geforceerde positiviteit en het wegduwen van irritatie of verdriet. Santosha wordt eerder beschreven als wat overblijft wanneer je stopt met het najagen van een ander moment dan dit.
