Ben je benieuwd naar een diepere kijk op jouw persoonlijkheid?
Het Enneagram is een krachtig model dat jou kan helpen bij persoonlijke groei en zelfinzicht. Het woord Enneagram komt uit het Grieks, waar ennea negen betekent en gramma figuur of punt betekent. Dit symbool, bestaande uit een cirkel, een driehoek en een zeslijnig figuur, illustreert de verbinding tussen negen verschillende persoonlijkheidstypes die samen het Enneagram vormen.
De negen types zijn:
- De perfectionist – Streeft naar perfectie en orde.
- De helper – Zet zich in voor anderen.
- De gedreven werker – Gefocused op succes en productiviteit.
- De romanticus – Hecht grote waarde aan emotie en diepere verbindingen.
- De waarnemer – Zoekt naar kennis en feiten.
- De loyalist – Is trouw en zoekt veiligheid.
- De levensgenieter – Geniet van het leven en zijn mogelijkheden.
- De baas – Neemt de leiding en is doelgericht.
- De bemiddelaar – Probeer harmonie te creëren en conflicten te vermijden.
Elk type weerspiegelt verschillende kwaliteiten en kan je helpen begrijpen hoe je reageert in verschillende situaties, zoals onder druk of in momenten van ontspanning. Door deze dynamiek te bestuderen, krijg je meer inzicht in jouw eigen reacties en gedragingen. Bij voorbeeld, als jij als perfectionist onder druk staat, kun je sneller gefrustreerd raken door imperfecties. Maar als je jezelf rustig en ontspannen voelt, kan jouw neiging om alles perfect te willen doen misschien meer ruimte geven aan creativiteit en flexibiliteit.
Met het Enneagram kun je niet alleen jouw eigen type identificeren, maar ook de interacties en relaties met anderen beter begrijpen. Het kan je helpen om empathischer te zijn, zowel naar jezelf als naar anderen. Door je bewust te worden van de negen soorten reacties en gedragingen die jij en jouw omgeving vertonen, ben je beter in staat om effectievere communicatie en verbinding te creëren.
Waaraan herken je Enneagram?
Patronen die zich blijven herhalen, ongeacht met wie je omgaat, zijn het eerste signaal dat het Enneagram in beeld komt. Je merkt bijvoorbeeld dat je in elke functie weer de persoon bent die de rommel van anderen opruimt, of dat je bij elke nieuwe kans eerst zoekt naar wat er mis kan gaan. Volgens het model gaat het niet om wat je doet, maar om de drijfveer eronder: angst voor afwijzing, voor betekenisloosheid, voor controleverlies. Je herkent het ook aan je eerste reactie op stress. Trek je je terug in analyse, ga je harder werken, of maak je snel grapjes om de spanning te breken? Typerend is verder dat je de valkuil van een ander scherp ziet, maar die van jezelf pas als iemand hem benoemt. Juist dat blinde vlek-effect gebruikt het Enneagram als ingang.
Hoe werk je met Enneagram?
Vaak begint het werk met de vraag welke drijfveer jou herkenbaar dwarszit, niet met een online test. Lees de negen beschrijvingen rustig door en let op welke twee of drie irritatie of ongemak oproepen; die wijzen volgens het model vaker naar jouw type dan de beschrijving die je vleiend vindt. Houd daarna twee weken een kort dagboek bij: noteer per dag \u00e9\u00e9n moment van spanning, wat je deed, en welke angst of behoefte eronder lag. Werk vervolgens met de dynamiek: zoek op welk type jouw stresspunt en jouw groeipunt is, en benoem concreet welk gedrag daarbij hoort. Een veelgebruikte oefening is de pauze van drie tellen voordat je je automatische reactie uitvoert. Bespreek je bevindingen met iemand die je goed kent; zij zien je patroon meestal eerder dan jij.
Wat wordt er vaak verkeerd begrepen aan Enneagram?
Personeelsfunctionarissen die het Enneagram als selectie-instrument gebruiken, illustreren het grootste misverstand: het idee dat je iemand ermee kunt indelen en voorspellen. Het model is niet ontwikkeld om mensen te sorteren, maar als hulpmiddel voor zelfobservatie, en er bestaat geen wetenschappelijk bewijs dat het geschikt is om geschiktheid of gedrag te voorspellen. Een tweede misvatting is dat je type een vaststaand hokje is. In de meeste Enneagramtradities wordt juist gewerkt met vleugels, stress- en groeirichtingen en niveaus van ontwikkeling: hetzelfde type kan er bij twee mensen heel verschillend uitzien. Ook wordt vaak gedacht dat de negen namen het hele verhaal zijn. Ze beschrijven gedrag, terwijl het model zich richt op de onderliggende motivatie. En een test die uitkomt op type drie is een hypothese, geen diagnose \u2014 je hoeft die niet te geloven.